မဘသ နိဒါန္းႏွင့္ မဘသနိဂုံး

Share it:


By ေအာင္သက္ဝိုင္း(ရန္ကုန္ေခတ္သစ္)

ျမန္မာနိုင္ငံမွာျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရးပဋိပကၡနဲ႕ ေနာက္ဆုံး ရခိုင္မွာျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လူဦးေရ သိန္းခ်ီ ထြက္ေျပးရတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္ေတြမွာ အဓိက ပါဝင္ပတ္သက္တယ္လို႔ နိုင္ငံတကာက ေရာ ျပည္တြင္းျပည္ပက ပါ စြပ္စြဲခံေနရတဲ့ အမ်ိဳးဘာသာသာသနာေစာင့္ေရွာက္ေရး အဖြဲ႕ (မဘသ) ႀကီး သိပ္မၾကာခင္ နိဂုံးခ်ဳပ္ရမယ့္ အခ်ိန္ကို ေရာက္ရွိလာပါၿပီ။

၂၀၁၇ ေမလ ၂၃ ရက္ေန႕မွာ အမ်ိဳး ဘာသာ သာသနာေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕ (မဘသ) ကို တရားမဝင္ အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ နိုင္ငံေတာ္သံဃာမဟာနာယကအဖြဲ႕ က ေၾကညာဆုံးျဖတ္ၿပီး ဆိုင္းဘုတ္ေတြအားလုံးကို ျဖဳတ္ခ်ခိဳင္းခဲ့ပါတယ္။ နိုင္ငံေတာ္သံဃာမဟာနာယကအဖြဲ႕ (မဟန) ရဲ႕ ၄၇ ပါး စုံညီ အထူးအစည္းအေဝးက ဒီလို ဆုံးျဖတ္တာျဖစ္လို႔ ေနရာတစ္ခ်ိဳ႕ကလြဲရင္ တစ္နိုင္ငံလုံးမွာ မဘသ ဆိုင္းဘုတ္ေတြ ျဖဳတ္ခ်လိဳက္ရပါတယ္။

ဒါေပမယ့္လည္း မဘသ အေနနဲ႕မဟုတ္ေတာ့ဘဲ အမ်ိဳးဘာသာ သာသနာ ေစာင့္ေရွာက္ေရး ဗုဒၶဓမၼ ပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းဆိုတဲ့ အမည္နဲ႕ အသြင္ေျပာင္းၿပီး မဘသ လုပ္ငန္းေတြကို ဆက္လက္ လုပ္ကိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၂၀ ရက္ေန႕မွာ မဟနရဲ႕ ၄၇ ပါး စုံညီအစည္းအေဝးကပဲ အမ်ိဳး ဘာသာ သာသနာေစာင့္ေရွာက္ေရး ဗုဒၶဓမၼပရဟိတ ေဖာင္ေဒးရွင္းဟာ တရားမဝင္ အဖြဲ႕အစည္း ျဖစ္လို႔ ၄၅ ရက္အတြင္း တစ္နိုင္ငံလုံး ဆိုင္းဘုတ္ေတြ ထပ္မံျဖဳတ္ခ်ဖိဳ႕ ၫႊန္ၾကားလိုက္ပါတယ္။

ဒီၫႊန္ၾကားခ်က္ကို မလိုက္နာဘူးဆိုရင္ေတာ့ သံဃာဆိုရင္ သံဃာ့အဖြဲ႕အစည္းဆိုင္ရာ ဥပေဒ ၂၀/၉၀ နဲ႕အေရးယူမွာျဖစ္ၿပီး လူပုဂၢိုလ္ဆိုရင္ေတာ့ တရားဥပေဒနဲ႕အညီ အေရးယူမယ္လို႔ ေၾကညာလိုက္ပါတယ္။ ဒီေၾကညာခ်က္ကို လက္မခံဘဲ ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းအေနနဲ႕ အမ်ားဆုံးျဖတ္ခ်က္နဲ႕ပဲ ဆက္လက္ ရပ္တည္၊ မရပ္တည္ ဆုံးျဖတ္မယ္လို႔ အဲဒီေဖာင္ေဒးရွင္းဘက္က ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ဓမၼစက္၊ အာဏာစက္ေတြ သုံးၿပီး ၫႊန္ၾကားလာတာမို႔ မဘသအသြင္ေျပာင္း ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္း ဆက္လက္ရပ္တည္နိုင္မယ့္ အခြင့္အေရးက နည္းပါးလာေနၿပီး နိဂုံးခ်ဳပ္ဖို႔က ေသခ်ာသေလာက္ျဖစ္ေနပါၿပီ။

မဘသ နိဒါန္း

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ေမလ ၂၈ ရက္ေန႕ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေက်ာက္နီေမွာ္ ေက်း႐ြာမွ အသက္ ၂၆ ႏွစ္အ႐ြယ္ မသီတာေထြး မုဒိမ္းက်င့္သတ္ျဖတ္ခံလိုက္ရၿပီး သတ္ျဖတ္သူေတြဟာ လူမ်ိဳးျခား၊ ဘာသာျခားျဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြ စတင္ပ်ံ့ႏွံ႕ခဲ့ပါတယ္။ ဒီသတင္းေတြနဲ႕အတူ လက္စားေခ် လက္တုံ႕ျပန္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၊ ဇြန္လ ၃ ရက္ေန႕ ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕မွာ လိုင္းကားစီးနင္းလာတဲ့ မြတ္စလင္ ၁၀ ဦး သတ္ျဖတ္ခံလိုက္ရပါတယ္။ ဒီသတ္ျဖတ္မႈ ျဖစ္စဥ္ႏွစ္ခုက ျမန္မာတစ္နိုင္ငံလုံးကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနတဲ့ လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရး ပဋိပကၡျဖစ္စဥ္ေတြရဲ႕ အစျဖစ္သလို မဘသ အဖြဲ႕ႀကီး ေပၚထြန္းလာမယ့္ နိဒါန္းလည္းျဖစ္ပါတယ္။ မြတ္စလင္ ဆန႔္က်င္ေရး ဆိုတဲ့ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ အစြန္းေရာက္ ဝါဒ ေခါင္းေထာင္လာေစတဲ့ ျဖစ္စဥ္ ႏွစ္ခု ဆိုရင္လည္း မမွားနိုင္ပါဘူး။

အဲဒီျဖစ္စဥ္ႏွစ္ခုျဖစ္ေပၚၿပီးတဲ့ေနာက္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ႏွစ္ဖက္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းေတြၾကားမွာ အဓိက႐ုဏ္းေတြ စတင္ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ ဇြန္လ ၈ ရက္ေန႕ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္မွာ အသတ္ခံလိုက္ရတဲ့ မြတ္စလင္ ၁၀ ဦး ကိစၥ ကန႔္ကြက္ဆႏၵျပၾကၿပီး ရဲတပ္ဖြဲ႕က ပစ္ခတ္ႏွိမ္နင္း ၿဖိဳခြဲလို႔ ေသေက်မႈေတြရွိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ေတာ့ ရခိုင္ေတြနဲ႕ မြတ္စလင္ေတြအၾကား အဓိက႐ုဏ္းေတြ ျဖစ္ပြားၿပီး အေရးေပၚ အေျခအေနေၾကညာလိုက္ရပါတယ္။ ၈၈ ဦး ေသဆုံးၿပီး အိမ္ေျခေပါင္း ၂၅၂၈ လုံးပ်က္စီးကာ လူဦးေရ ၉ ေသာင္း ထြက္ေျပးခဲ့ရပါတယ္။

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကတည္းက ရခိုင္နဲ႕ မြတ္စလင္ေတြၾကားက မေျပလည္မႈေတြက မႈခင္းျဖစ္စဥ္တစ္ခုကို လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရး ခြဲျခားလႈံ႕ေဆာ္မႈေတြေၾကာင့္ မီးဟုန္းဟုန္းစတင္ ေတာက္ေလာင္ခဲ့ရတယ္ ဆိုရင္ မမွားပါဘူး။ ဒီျဖစ္စဥ္မွာ အဓိကအားျဖင့္ အဲဒီအခ်ိန္က အစိုးရထိပ္တန္း ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းဝန္ႀကီးအဆင့္နဲ႕ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးအဆင့္ က လႈံ႕ေဆာ္မႈ၊ လူမႈကြန္ရက္ကေန ဓာတ္ပုံေတြ ျဖန႔္ေဝမႈဟာလည္း အဓိက႐ုဏ္းျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းေတြထဲမွာ ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအခ်ိန္က ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႕ ၾကားျဖတ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က အမတ္ေနရာ ၄၅ ေနရာလုံး အနိုင္ရၿပီး ေအာင္ပြဲခံေနခ်ိန္ျဖစ္တဲ့အျပင္ ၂၀၁၀ မဲလိမ္ မဲခိုးမႈေတြနဲ႕ တက္လာတဲ့ အာဏာရွိသူေတြတို႔အဖို႔ နိုင္ငံေရးအရ ဘယ္လို ျပည္သူ ေထာက္ခံမႈ ရမလဲ ဆိုတာကို ျပင္ဆင္ေတြးေတာေနရခ်ိန္လည္းျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလို အဓိက႐ုဏ္းေတြေၾကာင့္ မဘသ လို႔ ေခၚတဲ့ အမ်ိဳးဘာသာသာသနာေစာင့္ေရွာက္ေရး အဖြဲ႕ ျဖစ္လာမယ့္ အေျခအေနတစ္ခုကို တြန္းပို႔ခဲ့သလို ျပည္သူေထာက္ခံမႈ မရွိတဲ့သူေတြအေနနဲ႕ ေနာင္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲေတြမွာ အနိုင္ရရွိဖို႔ နိုင္ငံေရးအျမတ္ထုတ္တဲ့ နည္းလမ္းအျဖစ္ ဘာသာေရးနဲ႕ လူမ်ိဳးေရး ကို အသုံးခ်ဖိဳ႕ အကြက္ရသြားေစတာပါပဲ။

မဘသအစ ၉၆၉ က

ရခိုင္အဓိက႐ုဏ္းျဖစ္စဥ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ တစ္နိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ႕ မြတ္စလင္ ဆန႔္က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြျဖစ္ေပၚလာၿပီး အဲဒီအထဲမွာ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈလို႔ေခၚတဲ့ အမ်ိဳးသားေရး လႈပ္ရွားမႈ အရွိန္တက္လာပါတယ္။ ဒီလို လႈပ္ရွားမႈေတြထဲမွာ နာမည္ေက်ာ္ ဘုန္းႀကီးတစ္ပါး ေပၚထြက္လာၿပီး သူကေတာ့ ဦးဝီရသူပါပဲ။

၉၆၉ ဆိုတာ ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး၊ တရားဂုဏ္ေတာ္ ၆ ပါး၊ သံဃာ့ ဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါးကို ရည္႐ြယ္တာျဖစ္ၿပီး အဲဒီ ၉၆၉ အဖြဲ႕ကို ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕မွာ သံဃာ ၅ ပါးနဲ႕ စတင္ဖြဲ႕စည္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ၉၆၉ အဖြဲ႕ဟာ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္ေလာက္ကတည္းက ရွိေနခဲ့တာျဖစ္ၿပီး ၂၀၁၂ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ အမ်ိဳးသားေရး လႈပ္ရွားတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြက လႈပ္ရွားမႈသေကၤတအျဖစ္ စြဲယူသုံးစြဲလာတာျဖစ္ပါတယ္။

၉၆၉လႈပ္ရွားမႈနဲ႕အတူ “ငါတို႔အရိုး စည္းရိုးထိုး၍ ကာသင့္ပါလ ွ်င္ ကာရမည္” ဆိုတဲ့ ေဆာင္ပုဒ္ဟာလည္း က်ယ္ျပန႔္လာပါတယ္။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈဟာ တစ္နိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ႕ ပ်ံ့ႏွံ႕ခဲ့ၿပီး မြတ္စလင္ေတြရဲ႕ ဘာသာေရး အမွတ္တံဆိပ္ျဖစ္တဲ့ ၇၈၆ ကို တန္ျပန္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈ ပုံစံျဖစ္လာပါတယ္။ ဘာသာေရးပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားေစဖို႔ လႈံ႕ေဆာ္မႈေတြမွာ ၉၆၉ တံဆိပ္ေတြဟာ က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ျမင္လာရပါတယ္။

၂၀၁၈ ခုႏွစ္အတြင္းမွာ တပ္မေတာ္က Mytel ဆက္သြယ္ေရး ကုမၼဏီအမည္နဲ႕ မိုဘိုင္းလ္ Sim Card ထုတ္ေဝရာမွာလည္း ၉၆၉ နဲ႕စတဲ့ နံပါတ္ကို သုံးခဲ့တာကလည္း ထူးျခားခ်က္တစ္ခု ျပည္တြင္းျပည္ပ အသိုင္းအဝိုင္းက သုံးသပ္ပါတယ္။

မိထၱီလာ အဓိက႐ုဏ္း

၂၀၁၃ ခုႏွစ္ မတ္လမွာေတာ့ မႏၲေလးတိုင္း မိထၱီလာမွာ ေ႐ႊဆိုင္တစ္ခုအတြင္းမွာ ျဖစ္ပြားတဲ့ ရန္ျဖစ္မႈက အစျပဳလို႔ မိတၱီလာမွာ အဓိက႐ုဏ္းအႀကီးအက်ယ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီအဓိက႐ုဏ္းမွာေတာ့ အဓိက ဆက္ႏြယ္တာ ဘာသာေရးလႈံ႕ေဆာ္မႈေတြျဖစ္ၿပီး အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ ရဲေတြ ေရွ႕မွာ တင္ျဖစ္ပ်က္ခဲ့ပါတယ္။ ရဲေတြဟာ တားဆီးနိုင္ခဲ့ျခင္းမရွိသလို တုတ္၊ ဓားကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြကို ေနရာအႏွံ႕မွာ ေတြ႕ျမင္ခဲ့ရပါတယ္။ မိထၱီလာ အဓိက႐ုဏ္းမွာ ၄၂ ဦးေသဆုံးၿပီး ျမန္မာနိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ ဗီေဂ်းနမ္ဘီးယားက “မီးေမႊးတဲ့ ဝါဒျဖန႔္မႈမ်ား” ေၾကာင့္ အဓိက ႐ုဏ္း ျဖစ္ရတာျဖစ္ၿပီး “ရက္စက္လြန္းတဲ့ ပရိေသသပ္မႈ” လို႔ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ေခၚဆိုသုံးႏႈန္းသြားခဲ့ပါတယ္။

အဓိက႐ုဏ္းမ်ား

၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လမွာ ကန႔္ဘလူ၊ ၂၀၁၄ ဇန္နဝါရီလမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ၂၀၁၄ ဇြန္လမွာ မႏၲေလးတိုင္း၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ေတြမွာေတာ့ အဓိက႐ုဏ္းေတြနဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္ပြားေစခဲ့ပါတယ္။ ဒီျဖစ္ပြားေတြရဲ႕ ေနာက္ကြယ္မွာ အစြန္းေရာက္ အမ်ိဳးသားေရး ဝါဒီေတြရွိေနတယ္ဆိုၿပီး နိုင္ငံတကာနဲ႕ ကမာၻက စြပ္စြဲမႈေတြအၿမဲလိုလိုရွိခဲ့ပါတယ္။

မဘသ ဖြဲ႕စည္းျခင္း

အမ်ိဳးဘာသာသာသနာ ေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕ ( မဘသ) ကို ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ အတြင္းမွာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ဖြဲ႕စည္းလိုက္ပါတယ္။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈ စတင္နဲ႕ နာမည္ေက်ာ္ၾကားလာတဲ့ အရွင္ဝီရသူက မဘသမွာ ဦးေဆာင္ဆရာေတာ္တစ္ပါးျဖစ္ၿပီး မဘသ အဖြဲ႕ ဥကၠ႒ အျဖစ္ ဘဒၵႏၲတိေလာကာဘိဝံသ၊ အဂၢမဟာပ႑ိတ၊ နိုင္ငံေတာ္ၾသဝါဒါစရိယ၊ ႐ြာမပရိယတၱိစာသင္တိုက္က တာဝန္ယူခဲ့ပါတယ္။

ဦးဝီရသူႏွင့္ မဘသ

မဘသဆိုလိုက္ရင္ နိုင္ငံတကာနဲ႕ ျပည္တြင္းျပည္ပကပါ ဦးဝီရသူကို ေျပးျမင္ၾကၿပီး ဦးဝီရသူဟာ မဘသရဲ႕ ဦးေဆာင္သူအျဖစ္ ျမင္လာၾကပါတယ္။ အရွင္ဝီရသူက ” အမ်ိဳးသားေရး ေပါ့ေပါ့မေတြးနဲ႕” တရားေဟာေျပာမႈနဲ႕ နာမည္ေက်ာ္ၾကားလာၿပီး တရားေဟာေျပာမႈေတြမွာ မြတ္စလင္ဆန႔္က်င္ေရးကို ဦးတည္ေျပာဆိုတဲ့အျပင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႕ မင္းကိုနိုင္ကို မြတ္စလင္ ေနာက္လိုက္ေတြ အျဖစ္ မၾကာခဏ စြပ္စြဲေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ အရွင္ဝီရသူ ကိုယ္တိုင္ ဦးေဆာင္ၿပီး အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၅၉ (စ) မျပင္ဆင္ေရး၊ အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၄၃၆ မျပင္ဆင္ေရး ဆိုတဲ့ နိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈေတြကိုလည္း ျမင္လာရပါတယ္။ မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒျပ႒ာန္းေရးလႈပ္ရွားမႈေတြဟာလည္း တစ္နိုင္ငံလုံး အရွိန္တက္လာခဲ့ျပန္ပါတယ္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္ မိထၱီလာအဓိက႐ုဏ္း အစပ်ိဳးခ်ိန္ ဦးဝီရသူ မိထၱီလာသြားေရာက္ၿပီးကာမွ အဓိက႐ုဏ္းေတြ အရွိန္ျမႇင့္လာခဲ့ေပမယ့္လည္း အဲဒီအခ်ိန္ သမၼတဦးသိန္းစိန္အစိုးရက တစ္စုံတစ္ရာ အေရးယူမႈ မရွိခဲ့ပါဘူး။

အရွင္ဦးဝီရသူဟာ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၂၈ ရက္ေန႕မွာ သီရီလကၤာနိုင္ငံ၊ ကိုလံဘိုၿမိဳ႕မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ Bodu Bala Sena(BBS) ေခၚ ဗုဒၶဘာသာအင္အားစုအဖြဲ႕ ညီလာခံကို တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး သီရလကၤာပုံစံ နိုင္ငံေရးအေျခအေန ဖန္တီးဖို႔လည္း စိတ္အားထက္သန္ခဲ့ပါတယ္။ သီရိလကၤာမွာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြက နိုင္ငံေရးမွာ တိုက္ရိုက္ပါဝင္ပတ္သက္ခြင့္ရရွိေနတာပါ။

ကမာၻေက်ာ္ TIME မဂၢဇင္းက အရွင္ဝီရသူကို ျမန္မာ့ဘင္လာဒင္ ဆိုတဲ့ အမည္ေပး ေခၚေဝၚ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

မဘသရဲ႕နိုင္ငံေရး ေျခလွမ္းမ်ား

စတင္ဖြဲ႕စည္းခ်ိန္ကစလို႔ မဘသ အဖြဲ႕ အဓိက လူမႈေရး၊ သာသနာေရးလႈပ္ရွားမႈေတြနဲ႕အတူ မြတ္စလင္ဆန႔္က်င္ေရး ေတြ ရွိခဲ့သလို အျခားဘက္မွာ နိုင္ငံေရးအရ လႈပ္ရွားမႈေတြရွိခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒ ျပ႒ာန္းေပးေရး လက္မွတ္ေရးထိုး လႈပ္ရွားမႈေတြ၊ ဆႏၵျပပြဲေတြ၊ ခ်ီတက္ပြဲေတြ ၿခိမ့္ၿခိမ့္သဲက်င္းပခဲ့တာပါ။ ဒီေျခလွမ္းေတြေၾကာင့္ ေနာက္ဆုံးမွာ သမၼတဦးသိန္းစိန္အစိုးရနဲ႕ ႀကံံ့ခိုင္ေရးပါတီက ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီ တစ္လင္တစ္မယားစနစ္ က်င့္သုံးျခင္းဆိုင္ရာ ဥပေဒ ကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၃၁ ရက္ေန႕မွာလည္းေကာင္း၊ ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမမ်ား အထူးထိမ္းျမားျခင္းဆိုင္ရာ ဥပေဒကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၆ ရက္ေန႕မွာလည္းေကာင္း၊ ကိုးကြယ္ရာ ဘာသာ ကူးေျပာင္းျခင္းဆိုင္ရာ ဥပေဒကို၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ ၂၆ ရက္ေန႕မွာလည္းေကာင္း၊ လူဦးေရတိုးပြားႏႈန္းထိန္းညွိျခင္းဆိုင္ရာ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ ဥပေဒကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေမလ ၁၉ ရက္ေန႕မွာလည္းေကာင္း မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒ ၄ ခုကို တရားဝင္ျပ႒ာန္းေပးလိုက္ပါတယ္။

နိုင္ငံတကာနဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြဘက္က ဒီမ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒကို အႀကီးအက်ယ္ကန႔္ကြက္ခဲ့ေပမယ့္လည္း မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါဘူး။

မွန္းခ်က္နဲ႕ ႏွမ္းထြက္ မကိုက္တဲ့ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ

သမၼတဦးသိန္းအစိုးရနဲ႕ ႀကံ့ခိုင္ေရးပါတီဘက္က အမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈနဲ႕ မဘသ အဖြဲ႕ ကို အသိအမွတ္ျပဳၿပီး လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ျဖည့္ဆည္းေပးခဲ့တာေၾကာင့္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ အနိုင္ရနိုင္တယ္ဆိုတဲ့ တြက္ဆမႈေတြရွိခဲ့ပါတယ္။ ႀကံ့ခိုင္ေရးပါတီကိုယ္တိုင္ကလည္း ဒီလိုပဲ တြက္ဆမႈေတြရွိခဲ့ေပမယ့္လည္း လက္ေတြ႕မွာေတာ့ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) က ၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါး နဲ႕အျပတ္အသတ္အနိုင္ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ၂၀၁၃ ေလာက္ကတည္းက အစပ်ိဳးခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသားေရး လႈပ္ရွားမႈေၾကာင့္ NLD အနိုင္မရဘူးဆိုတဲ့ ယူဆခ်က္ေတြအားလုံးကို ရိုက္ခ်ိဳးပစ္လိုက္နိုင္ခဲ့ပါတယ္။

သံဃာ့အဖြဲ႕အစည္းဆိုင္ရာဥပေဒ ၂၀/၉၀

၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၃၁ ရက္ေန႕မွာ နိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕ က ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးေစာေမာင္ လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီး သံဃာ အဖြဲ႕အစည္းဆိုင္ရာ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို ျပ႒ာန္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီဥပေဒမွာ ျပ႒ာန္းခ်က္ ပုဒ္မ ၁၈ ခုပါဝင္ၿပီး သံဃာဂိုဏ္း ၉ ဂိုဏ္းကလြဲလို႔ ဘယ္အဖြဲ႕ကို အသိအမွတ္မျပဳပါဘူး။ အဲဒီဥပေဒအရ သံဃာ့ ဂိုဏ္းသစ္ေတြ ဖြဲ႕စည္းခြင့္မျပဳသလို သံဃာနာယကအဖြဲ႕ရဲ႕ ႀကီးၾကပ္မႈမခံတဲ့ သံဃာ အဖြဲ႕အစည္းသစ္ေတြ ဖြဲ႕စည္းခြင့္မျပဳဘူးလို႔ တားျမစ္ထားတာပါ။ အဲဒီဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္ရင္ေတာ့အနည္းဆုံး ေထာင္ဒဏ္ ၆ လကေန အမ်ားဆုံးေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္အထိ ခ်မွတ္နိုင္တယ္လို႔ ျပ႒ာန္းထားပါတယ္။ မဘသအဖြဲ႕နဲ႕ မဘသ အသြင္ေျပာင္း ဗုဒၶဓမၼပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းကို ၄၅ ရက္အတြက္ မဖ်က္သိမ္းရင္ သံဃာဆိုရင္ သံဃာအဖြဲ႕အစည္းဆိုင္ရာ ဥပေဒ ၂၀/၉၀ နဲ႕အေရးယူမယ္လို႔ မဟနက တရားဝင္ အသိေပးၫႊန္ၾကားထားပါတယ္။

မဘသ နိဂုံး

NLD ပါတီ အနိုင္ရရွိၿပီးခ်ိန္မွာေတာ့ အမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈေတြကို ျပည္သူေတြက မေထာက္ခံဘူးဆိုတာ ထင္ရွားေပၚလြင္ခဲ့ၿပီး အရွိန္ေလ ွ်ာ့ သြားပါတယ္။ ၂၀၁၇ မွာေတာ့ မဘသ ဖ်က္သိမ္းဖို႔ မဟနက ၫႊန္ၾကားခဲ့ၿပီး မဘသကို ပရဟိတေဖာင္ေဒးရွင္းအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာ ထပ္မံၿပီး ဖ်က္သိမ္းဖို႔ မဟနက ၫႊန္ၾကားခဲ့တာမို႔ သိပ္မၾကာခင္မွာ မဘသ အဖြဲ႕ဟာ နိဂုံးခ်ဳပ္ေတာ့မွာပါ။ နိုင္ငံေရးရည္႐ြယ္ခ်က္ေတြပါတဲ့ အမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈေတြဟာ လူထုေထာက္ခံမႈမရွိရင္ မေအာင္ျမင္နိုင္ဘူးဆိုတာ သိသာေပမယ့္လည္း အခုအခ်ိန္အထိေတာ့ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြအေပၚ ႀကီးမားတဲ့ ၿခိမ္းေျခာက္မႈကေတာ့ ရွိေနဆဲပါပဲ။အမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈေတြကို ေနာက္ကြယ္ကေန ေငြအင္အား၊ လူအင္အား ႀကီးႀကီးမားမားေထာက္ပံ့မႈေတြကလည္း ရွိေနဆဲပါပဲ။ မဘသအဖြဲ႕ ဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႕ နိဂုံးခ်ဳပ္သြားေပမယ့္လည္း ယုံၾကည္ သက္ဝင္လႈပ္ရွားေနသူ ရွိေနဆဲမို႔ အခ်ိန္မေ႐ြး ျပန္လည္ နိုးထနိုင္သလို ဒီမိုကေရစီအင္အားစု အားနည္းခ်ိန္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲေတြမွာ အနိုင္ရၿပီး ျပန္လည္ ေခါင္းေထာင္လာမယ့္ အေျခအေနေတြကေတာ့ ရွိေနပါတယ္။

Share it:

Buddhist

MaBaTha

News

Opinion

Political

Religion

Religious

Post A Comment: