ကုန္သြယ္ေရး စစ္ပဲြၾကီး စ ျပီ

Share it:

ဂ်ဳလုိင္ လ ၇ ရက္ေန႕ သန္းေကာင္ေက်ာ္ အေမရိကန္ အေရွ႔ပုိင္း စံေတာ္ခ်ိန္ မနက္ ၁၂:၀၁ ေနာက္ပုိင္း အေမရိကန္ ဆိပ္ကမ္း မ်ား ႏွင့္ နယ္ျခားသုိ႕ ၀င္ေရာက္လာမည့္ တရုတ္ သြင္းကုန္ မ်ားႏွင့္ ကုန္ေလွာင္ရုံမ်ား မွ ထုတ္လာမည့္ ကုန္စည္ စုစုေပါင္း ၈၁၈ မ်ဳိး အား တန္ဖုိး၏ ၂၅ % ကုိ စည္းၾကပ္မည့္ သမၼတ ေဒၚနယ္ ထရန္႕ ၏ အမိန္႕က စတင္ အသက္၀င္လာခဲ့ျပီ ျဖစ္သည္။

ထုိကဲ့သုိ႕ တန္ဖုိးအားျဖင့္ ေဒၚလာ ၃၄ ဘီလီယံ ခန္႕ရွိ ကုန္စည္မ်ားကုိ စည္းၾကပ္လာျခင္းသည္ သမုိင္းတြင္ အၾကီးမားဆုံးဟု ဆုိႏူိင္ေသာ ကုန္သြယ္ေရး စစ္ပဲြၾကီးက စတင္လာျပီဟု ဆုိရမည္ ျဖစ္သည္။

တရုတ္ျပည္ကလည္း လက္တုန္႕ျပန္သည့္အေနျဖင့္ စကၠန္႕ပုိင္းအတြင္းမွာပဲ အလားတူ ပမာဏ ရွိေသာ စက္မႈလုပ္ငန္းသုံး စက္ရုပ္မ်ား အပါအ၀င္ အေမရိကန္ ကုန္စည္မ်ား ကုိ အခြန္စည္းၾကပ္ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့ေပသည္။ ထုိ႕အျပင္ ကမၻာ ကုန္သြယ္ေရး အဖဲြ႕ၾကီး ထံလည္း တင္ျပတုိင္တန္းသြားမည္ဟု ဆုိသည္။

ထုိ႕အတြက္ မြန္တာနား ျပည္နယ္သုိ႕ Air Force One ေလယာဥ္ၾကီး ျဖင့္ ခရီးထြက္ေနေသာ ေဒၚနယ္ ထရန္႕က ေနာက္ထပ္ႏွစ္ပါတ္အတြင္း ၁၆ ဘီလီယံ တန္ဖုိးရွိ ပစၥည္းမ်ားကုိ အခြန္စည္းၾကပ္ဦးမည္ဟု ေျပာလာခဲ့ျပန္သည္။

အေမရိကန္ သည္ တရုတ္မွ ကုန္ပစၥည္းမ်ား ကုိ တရုတ္က ၀ယ္ယူသည့္ ပမာဏ ထက္ ေလးဆခန္႕ ၀ယ္ယူလ်က္ရွိေနေသာေၾကာင့္ တရုတ္ အေနျဖင့္ အခြန္စည္းၾကပ္မႈ ကုိ လက္တုန္႕ျပန္ ျပဳလုပ္လည္း အေမရိကန္တုိ႕ ဖက္က အသားစီးရေနသည္ဟု ေဒၚနယ္ ထရန္႕ ယုံၾကည္ထားခဲ့ျပီးလည္း ျဖစ္သည္။ သို႕ေသာ္လည္း အေမရိကန္ အိမ္ေထာင္စုမ်ား အဖုိ႕ တရုတ္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကုိ ေစ်းၾကီးေပး ၀ယ္ယူလာရဖုိ႕ ရွိေနသည္။ ေဒၚနယ္ ထရန္႕က မူ ေရရွည္တြင္ တရုတ္တုိ႕ဖက္မွ လုိက္ေလ်ာလာရလိမ့္မည္ဟုလည္း ယုံၾကည္ေနျပန္သည္။ ထုိအထဲတြင္ အေမရိကန္ နည္းပညာ မ်ား ခုိးယူျခင္း အား တားဆီးျခင္း ႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရး လုိေငြမ်ား တဖက္ေစာင္းနင္း ျဖစ္ေနမႈအား ေလ်ာ့နည္းေအာင္ လုပ္ေပးေရး တုိ႕ ျဖစ္သည္။

အေမရိကန္တုိ႕၏ လုပ္ရပ္သည္ တရုတ္တုိ႕မွ ေၾကျငာထားေသာ “Made in China 2025” အစီအမံမ်ားကုိ စုိးရိမ္တၾကီး လက္တုန္႕ျပန္လာျခင္းသာ ျဖစ္သည္။ တရုတ္ တုိ႕မွ ဆီမီးကြန္ဒပ္တာ မ်ား အပါအ၀င္ နည္းပညာ မ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ေနေသာ စက္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား တြင္ ကမၻာ နံပါတ္ တစ္ ျဖစ္လာေစရန္ ရည္ရြယ္ထားခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ပင္၊ ထုိ႕အတြက္ တရုတ္ႏူိင္ငံ အတြင္း လုပ္ကုိင္ေနၾကေသာ အေမရိကန္ ကုမၸဏီမ်ား၏ နည္းပညာ ပုိင္ဆုိင္မႈမ်ားကုိ အတင္းအက်ပ္ ၎တုိ႕ထံ လႊဲေျပာင္းေပးေရး အရွိန္ျမင့္ လုပ္လာႏူိင္မည့္အေရးကုိ အဓိက စုိးရိမ္ေနၾကျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။ ထုိ႕အျပင္ အျခား မတရားနည္းလမ္းမ်ား သုံးကာ အေမရိကန္ ကုမၸဏီမ်ား အား အႏူိင္က်င့္လာႏူိင္စရာ ရွိသည္ဟု ယူဆခဲ့ၾကျပန္သည္။ သုိ႕ေသာ္ ၀ါရွင္တန္ရွိ ေလ့လာသူမ်ား အဆုိအရ တရုတ္ျပည္မွ တင္သြင္းလာေနေသာ ေဒၚလာ ၃.၆ ဘီလီယံ ဖုိးရွိ ဆီမီးကြန္ဒပ္တာ မ်ားသည္ အေမရိကန္ ကုမၸဏီ ၾကီးမ်ား၏ လက္ခဲြမ်ားမွ တင္ပုိ႕ေနျခင္း ျဖစ္ျပီး အေမရိကန္ျပည္တြင္းတြင္ Chip မ်ားအား ဒီဇုိင္း ျပဳလုပ္ျခင္းသာ ရွိျပီး တပ္ဆင္ စမ္းသပ္ျခင္းမ်ားကုိ လုပ္အား အမ်ားအျပား သုံးရသည့္ တရုတ္ျပည္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းသာ ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

အေမရိကန္ကမူ ႏူိင္ငံတြင္းရွိ နည္းပညာ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ တရုတ္ တုိ႕ ၀င္ေရာက္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏ ကုိ ကန္႕သတ္ ျပဌာန္းသြားရန္လည္း အေမရိကန္တုိ႕မွ ျပဳလုပ္ၾကဦးမည္လည္း ျဖစ္သည္။ ထုိ႕အျပင္ အေမရိကန္ရွိ ေလေၾကာင္း ႏွင့္ စက္ရုပ္ ထုတ္လုပ္ေရး ပညာရပ္မ်ား လာေရာက္သင္ၾကားမည့္ တရုတ္ ေက်ာင္းသားမ်ား အတြက္ ဗီဇာ သက္တမ္းကုိ ကန္႕သတ္သြားရန္လည္း စဥ္းစားလာေနၾကျပီ ျဖစ္သည္။

မည္သုိ႕ပင္ ဆုိေစကာမူ ေလာေလာဆယ္တြင္ ကမၻာ ကုန္သြယ္ေရး ေႏွးေကြးသြားျပီး ကမၻာတ၀ွမ္းရွိ စီးပြားေရး တုိးတက္မႈ နႈန္းမ်ားကုိ အရွိန္ အဟုန္ ႏွင့္ ရုိက္ခတ္ခံရေတာ့မည္ကား ေသခ်ာေနျပီ ျဖစ္သည္။ ေသာၾကာေန႕က အာရွ ရွိ စေတာ့ေစ်းကြက္မ်ား တြင္ ေစ်းႏႈန္းမ်ား စတင္ ထုိးက်လာခဲ့ျပီ ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

ကုမၸဏီမ်ား အေနႏွင့္ အဆုိပါ ႏွစ္ႏူိင္ငံ ႏွင့္ မပါတ္သက္ေသာ ေနရာမ်ားမွ ၀ယ္သူမ်ား ႏွင့္ ပစၥည္း သြင္းႏူိင္သူမ်ားကုိ မျဖစ္မေန လွည့္ပါတ္ ရွာၾကရေတာ့မည္လည္း ျဖစ္သည္။ အေမရိကန္ရွိ အာကာသ ေလေၾကာင္းႏွင့္ လယ္ယာ စုိက္ပ်ဳိးေရး လုပ္ငန္းမ်ား အေနျဖင့္ ထြက္ကုန္မ်ားကုိ တရုတ္ကုိသာ အဓိက ထား ေရာင္းခ်ေနရသျဖင့္ ထိခုိက္လာရဖုိ႕ ရွိေနေပသည္။

တရုတ္ျပည္မွ အလ်ဴမီနမ္ ႏွင့္ သံမဏိ ကုန္ၾကမ္းမ်ားကုိ ၀ယ္ယူတင္သြင္းျပီး ျပည္တြင္းတြင္ အေရၾကဳိ ပုံသြင္း ျခင္း ျပဳလုပ္ေနသည့္ ကုမၸဏီမ်ားလည္း အျခားသုိ႕ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားႏူိင္ျပန္ေပသည္။

အေမရိကန္၏ စီးပြားေရးသည္ အုိင္ဖုန္း ဒီဇုိင္းမ်ား တည္ထြင္ျခင္း ကဲ့သုိ႕ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားကုိ အမွီျပဳေနရျပီး ေလယာဥ္ ႏွင့္ ကား အတြင္းပစၥည္းမ်ား ကုိ အၾကိမ္ၾကိမ္ မွာယူ တင္သြင္းေနရသည္။ ကုမၸဏီမ်ား အဖုိ႕ သြင္းကုန္မ်ား ကုိ အစားထုိးဖုိ႕ လုပ္အား ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံေငြမ်ားကုိ ျပန္လည္ လမ္းေၾကာင္းလႊဲလာရဖုိ႕ ရွိေနေပသည္။

ခန္႕မွန္းခ်က္မ်ား အရ အေမရိကန္ တြင္ အလုပ္အကုိင္ေပါင္း ၅၅၀,၀၀၀ ခန္႕ ဆုံးရႈံးဖြယ္ ရွိေနျပီး တရုတ္အေနျဖင့္ ပုိ၍ ျပင္းထန္ႏူိင္ဖြယ္ ရွိေနသည္ဟု သိရသည္။ ထရန္႕အေပၚ ခန္႕မွန္းရ ခက္ေနမႈမ်ားေၾကာင့္ စည္းၾကပ္ခြန္မ်ား ဒီထက္ တက္လာမလား က်သြားမလာ ကုိ ကုမၸဏီမ်ား အဖုိ႕ မသိႏူိင္ ျဖစ္ေနၾကရသည္။

ထရန္႕ မွ ၎ လုပ္ရပ္ေၾကာင့္ Supply Chain တခုလုံး အေမရိကန္သုိ႕ ေရႊ႕ေျပာင္းလာမည္ဟု တြက္ဆေနေသာ္လည္း အာရွ ရွိ အျခား ေဒသမ်ားသုိ႕ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားႏူိင္သည့္ အလားအလာမ်ားကုိ ေတြ႕ေနရေပသည္။ တရုတ္ ႏွင့္ ဂ်ပန္အပါအ၀င္ အာရွ ရွိ ခြန္အားရွိလွေနေသာ စီးပြားေရး ႏူိင္ငံမ်ားက အခ်င္းခ်င္း ေစ်းကြက္မ်ား ဖြင့္ေပးလာႏူိင္သျဖင့္ ေဒၚနယ္ ထရန္႕ ကုိယ္စားျပဳေနသည့္ ၃၂၆ သန္းေသာ လူမ်ား အဖုိ႕က ကုန္သြယ္ေရး အတားအဆီးမ်ား ေနာက္ကြယ္မွ ေငးေမာ ရပ္ၾကည့္ က်န္ရစ္ခဲ့ဖုိ႕သာ ရွိေပသည္ဟု ပညာရွင္မ်ား က သုံးသပ္လ်က္ ရွိေနၾကသည္။

အီးယူမွလည္း ၎တုိ႕ ၏ သံမဏိႏွင့္ အလ်ဳမီနမ္ မ်ား အေပၚ အခြန္စည္းၾကပ္လာမႈမ်ားကုိ လက္တုန္႕ျပန္မည့္ အလားအလာမ်ားလည္း ရွိေနေပသည္။

အေမရိကားသည္ ကမၻာစီးပြားေရးၾကီး အတြက္ ေမာင္းႏွင္အား ေကာင္းလွသည္ အင္ဂ်င္ၾကီး ျဖစ္ေသာ္လည္း ဒရုိင္ဘာ ခုံတြင္ ထုိင္ေနသည္က အႏၱရာယ္ မ်ားလွေသာ ထရန္႕ ျဖစ္ေနေပသည္။

ကုန္သြယ္ေရး ႏွင့္ ေရရွည္ ဖြံ႕ျဖဳိးမႈ ဆုိင္ရာ ႏူိင္ငံတကာ ဌာနမွ ဒီမီထရီ ဂရုိေဇာက္ဘင္စကီး ကမူ ကုန္သြယ္ေရး စစ္ပဲြ ဟူသည္ မိမိတုိ႕ ျမဳိ႕ၾကီးမ်ားကုိ ေဖါက္ခဲြဖ်က္ဆီးျပီး ထြက္လာမည့္ မီးခုိး မ်ားေၾကာင့္ နယ္ျခား တဖက္ရွိ လူမ်ား မ်က္စိစပ္ေစရန္ ဟူေသာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ဳိးသာ ျဖစ္ေပသည္ဟု ေထာက္ျပသြားခဲ့ေပသည္။

(Nikkei Asian Review ႏွင့္ The Economist ပါ ေဆာင္းပါးမ်ားမွ ေကာက္ႏႈတ္တင္ျပသည္)

Credit : Hla Soewai facebook
Share it:

Article

Business

China

Opinion

Trade War

USA

War

Post A Comment: